Evsel atıksu arıtma tesisi nedir?
Evlerde banyo, tuvalet ve mutfaktan kaynaklanan atıksular evsel atıksu olarak adlandırılır. Köy ve beldelerden otel ve sitelere, okul ve yurtlardan toplu konutlara kadar pek çok yerleşim ve tesis için arıtma tesisi gerekir.
Çevre mevzuatı, evsel atıksuyun alıcı ortama verilmeden önce arıtılmasını zorunlu kılar. Atıksu arıtma tesislerinin tasarım ve işletmesine ilişkin teknik esaslar, Atıksu Arıtma Tesisleri Teknik Usuller Tebliği’nde düzenlenmiştir.
Çözüm seçenekleri
| Seçenek | Ne zaman uygun? |
|---|---|
| Paket arıtma | Debisi düşük yerleşimler; hızlı kurulum, betonarme gerekmez, taşınabilir. KOM-PAK serisine bakın |
| Modüler sistemler | Kapasite ihtiyacının zamanla büyümesi beklenen tesisler |
| Mobil sistemler | Geçici ve şantiye ihtiyaçları, kiralanabilir çözümler |
| Betonarme tesis | Büyük kapasiteli, uzun ömürlü kalıcı yatırımlar |
| MBR (membran biyoreaktör) | Yer kısıtı olan veya arıtılmış suyun yeniden kullanılacağı tesisler |
Doğru tasarım; düşük arazi ve enerji ihtiyacı, koku oluşmaması ve kullanım kolaylığı sağlar.
Hizmet kapsamı
- Fizibilite ve proje: Atıksu debisi, kirletici yükü ve çıkış hedefine göre teknoloji ve kapasite belirlenir.
- İmalat ve kurulum: Paket sistemlerin imalatı fabrikada, montajı sahada yapılır; elektromekanik işler ve otomasyon dahildir.
- Devreye alma: Biyolojik sistemin çalıştırılması ve çıkış kalitesinin doğrulanması.
- İşletme ve bakım: İsterseniz tesisi işletir ve bakımını yaparız.
- İzin uyumu: Tesis çıkışının deşarj şartlarına uygunluğu için deşarj izni süreciyle birlikte ilerleriz.
Referans
Erzurum Palandöken’deki Doğu Anadolu Gözlemevi (DAG) kampüsünün atıksu ve içme suyu arıtma tesisinin imalatı, montajı ve elektromekanik işleri 2019 yılında SETAŞ Çevre ile birlikte tamamlanmış, tesis otomatik çalışır durumda teslim edilmiştir.
Bu hizmet kimler için gerekir, ne zaman gündeme gelir?
Atıksu arıtma tesisi danışmanlığı, evsel veya endüstriyel atıksu üreten her yerleşim ve tesisin ihtiyaç duyabileceği bir hizmettir. Köy ve beldelerden otel, site, okul, yurt ve toplu konutlara kadar pek çok yapı, atıksuyunu alıcı ortama vermeden önce arıtmak zorundadır.
Sık karşılaşılan tetikleyiciler şunlardır:
- Yeni bir yerleşim, tesis veya kampüs projesinin başlangıcında kanalizasyon bağlantısının olmaması
- Mevcut tesisin kapasitesinin yetersiz kalması ya da yerleşimin büyümesi
- Deşarj noktasında çıkış kalitesinin sorgulanması veya izin sürecinin başlaması
- Arazi ya da enerji kısıtı nedeniyle daha kompakt bir çözüme ihtiyaç duyulması
- Arıtılmış suyun yeniden kullanılmak istenmesi
- Mevcut tesiste koku, çökelme veya işletme sorunlarının yaşanması
Bu durumlarda erken bir fizibilite değerlendirmesi, sonradan yapılacak düzeltme maliyetlerini önemli ölçüde azaltır.
Çalışma sürecimiz adım adım
- Mevcut durumun incelenmesi: Atıksuyun kaynağı, miktarındaki dalgalanmalar ve kirletici yükü ile varsa mevcut altyapı yerinde değerlendirilir.
- Hedef belirleme: Tesisten beklenen çıkış kalitesi ve alıcı ortamın koşulları netleştirilir.
- Teknoloji ve kapasite seçimi: Paket, modüler, mobil veya betonarme seçenekler arasından kullanım ve yer koşullarına uygun olan belirlenir.
- Tasarım ve projelendirme: Proses, hidrolik, elektromekanik ve otomasyon tasarımları hazırlanır.
- İmalat ve kurulum: Sistem bileşenleri üretilir, sahaya taşınarak montajı yapılır.
- Devreye alma: Biyolojik sistem çalıştırılır ve çıkış suyunun hedeflenen kaliteye ulaştığı doğrulanır.
- İşletme ve izin uyumu: Tesisin işletme planı oluşturulur, deşarj şartlarına uygunluk için izin süreci takip edilir.
Başlamadan önce hazırlamanız gerekenler
Sağlıklı bir değerlendirme için işletmeden aşağıdaki bilgi ve belgeleri hazır etmenizi rica ederiz:
- Yerleşimin ya da tesisin mevcut ve öngörülen nüfus veya kullanım bilgileri
- Atıksuyun günlük ve saatlik değişimine dair kayıtlar, varsa su faturaları
- Mevcut kanalizasyon hatlarının ve deşarj noktasının konumunu gösteren pafta veya krokiler
- Arazi bilgisi: boyutu, eğimi, zemin etüdü ve ulaşım durumu
- Varsa daha önce alınmış çevre izinleri, deşarj yazışmaları ve mevcut tesis raporları
- Enerji altyapısı ve kullanılabilir elektrik bağlantısı bilgisi
- Alıcı ortamın özelliklerine dair mevcut veriler
Sık yapılan hatalar ve nasıl önlenir
- Kapasiteyi yalnızca bugünkü ihtiyaca göre seçmek: Yerleşim büyüdüğünde tesis yetersiz kalır. Modüler yapılar, ileride genişlemeye imkan tanır.
- Atıksu karakterizasyonunu atlamak: Debi ve kirletici yükü tahmin edilerek seçilen tesis, gerçek atıksuyla çalışamaz. Ölçüm ve analiz ilk adım olmalıdır.
- Biyolojik sistemi sürekli beslenmeden bırakmak: Mikroorganizmalar kesintide zayıflar. Tesis, kullanım düzenine uygun tasarlanmalıdır.
- Koku ve gürültü etkilerini sonradan düşünmek: Yerleşim yakınında yanlış konumlandırılan tesis şikayetlere yol açar. Yerleşim planında baştan dikkate alınmalıdır.
- İşletme ve bakımı planlamadan devreye almak: Operatör eğitimi ve bakım takvimi olmadan çıkış kalitesi kısa sürede bozulabilir.
- Deşarj izin sürecini tesis tamamlandıktan sonraya bırakmak: İzin gereklilikleri tasarım aşamasında bilinmelidir, aksi halde revizyon gerekebilir.
Çıktılar ve sonraki adımlar
Danışmanlık sürecinde işletmeye teslim edilen başlıca çıktılar şunlardır:
- Atıksu karakterizasyon ve kapasite değerlendirme raporu
- Teknoloji seçim gerekçesini içeren fizibilite notu
- Proses akış şeması, yerleşim planı ve elektromekanik tasarım dokümanları
- Devreye alma ve çıkış kalitesi doğrulama raporu
- İşletme ve bakım talimatları
Tasarım tamamlandıktan sonra tesisin işletilmesi, deşarj izni ve arıtma kimyasallarının dozajı gibi konularda destek alınabilir. Gerektiğinde ÇED süreçleri için ÇED yeterlik belgeli çözüm ortağımızla çalışılır; tesis inşaatı ve bazı uygulama işleri iş ortaklarımızla yürütülür.
Sık sorulan sorular
Evsel atıksu neden arıtılmalıdır?
Evsel atıksular arıtılmadan alıcı ortama (nehir, göl, deniz) verildiğinde önce ortamdaki oksijen miktarını düşürerek canlılara zarar verir ve doğal dengeyi bozar. Bu nedenle mevzuat arıtma tesisi kurulmasını zorunlu kılmıştır.
Hangi arıtma yöntemi kullanılır?
Evsel atıksuların arıtılmasında en yaygın yöntem, mikroorganizmalar yardımıyla organik kirleticilerin ayrıştırıldığı biyolojik arıtmadır. Atıksu yeniden kullanılacaksa biyolojik arıtmaya membran filtrasyonu gibi ileri yöntemler eklenir.
Anahtar teslim hizmet veriyor musunuz?
Evet. İhtiyacınıza uygun tasarladığımız paket, modüler, mobil ve betonarme atıksu arıtma tesislerini projeden devreye almaya kadar anahtar teslim sunuyoruz. Betonarme inşaat işlerini iş ortaklarımızla yürütürüz.
Atıksu arıtma tesisi danışmanlığı nedir ve neleri kapsar?
Atıksu arıtma tesisi danışmanlığı, bir yerleşim veya tesisin atıksuyunun değerlendirilmesinden başlayıp uygun teknolojinin seçilmesi, tasarımı, kurulumu, devreye alınması ve işletilmesine kadar uzanan bir süreçtir. Atıksuyun karakteri ve çıkış hedefi doğru belirlendiğinde tesisin hem teknik hem de işletme açısından sorunsuz çalışması kolaylaşır. Danışmanlık, ihtiyaca göre yalnızca tasarım aşamasını veya tüm süreci kapsayabilir.
Atıksu arıtma tesisi projesi ne zaman planlanmalıdır?
Proje, yeni bir yerleşim veya tesis kurulmadan önce, ya da mevcut tesis kapasitesinin yetersiz kalmaya başladığı ve çıkış suyu kalitesinde sorun görüldüğü anda planlanmalıdır. Yerinde kanalizasyona bağlanma imkânı olmayan bölgelerde de kendi arıtma çözümü baştan ele alınmalıdır. Erken planlama, sonradan yapılacak revizyonların maliyetini ve süresini önemli ölçüde azaltır.
Atıksu arıtma tesisi kurulumunda hangi teknoloji seçilmelidir?
Teknoloji seçimi; atıksuyun debisine, kirletici yüküne, mevcut arazi büyüklüğüne, enerji imkânına ve alıcı ortamın beklentilerine göre yapılır. Debisi düşük yerleşimlerde paket sistemler, büyümesi beklenen tesislerde modüler çözümler, geçici ihtiyaçlarda mobil sistemler, yer kısıtı olan veya geri kazanım hedefi bulunan projelerde ise membran biyoreaktör uygun olabilir. Doğru seçim, ön fizibilite çalışması yapılarak netleştirilir.
Son güncelleme: 13 Ekim 2026